Rioolwater dat terugstroomt bij hevige regen: terugslagklep, pompput, wat doet u?

Bij een zwaar onweer komt het water niet altijd binnen via de deur of het keldergat. Vaak komt het uit het vloerputje, het toilet of de douche in de kelder. Dat is terugstromend rioolwater. Hieronder leest u hoe het gebeurt en hoe u zich beschermt.

Bij uitzonderlijke neerslag, legt Leefmilieu Brussel uit, is de afstroming zo groot dat de riolen verzadigd raken. Omdat uw installatie verbonden is met de openbare riolering, zoeken de waterpeilen een evenwicht, zoals bij communicerende vaten. Alles wat lager ligt, een afvoerputje, toilet of wasmachine in de kelder, wordt een uitweg.

De Vlaamse Milieumaatschappij (VMM) wijst erop dat het risico groter is als de woning aangesloten is op een lager gelegen deel van de openbare riolering of als de huisaansluiting diep ligt, bijvoorbeeld onder de keldervloer. Ze herinnert eraan dat een riolering om economische redenen niet ontworpen kan worden op de meest extreme bui.

Een terugslagklep laat het water uit de woning wegstromen en sluit wanneer het wil terugkomen. De overstromingsgids van de Waalse overheidsdienst (SPW) voorziet de klep in een waterdichte inspectieput buiten, of binnen, op de plek waar de riolering de woning binnenkomt. De plaatsing laat u meestal over aan een specialist, ze kan het akkoord van de beheerder van het rioleringsnet vereisen, en u moet nagaan of de leiding bestand is tegen de druk.

De VMM vraagt om eerst alle afvoeren van de woning volledig in kaart te laten brengen: tussen de klep en de openbare riolering mogen geen aansluitingen zitten die gevoelig zijn voor overdruk. Daarna moet u de klep regelmatig controleren en zo nodig reinigen, want vuil dat blijft haken verhindert dat ze sluit. De SPW noemt regelmatig onderhoud door een vakman onmisbaar. Een klep die te diep zit of onder een tegelvloer verdwenen is, controleert niemand.

Niet te verwarren met de klep op de persleiding van een pompput, waarover we schreven in ons artikel over het onderhoud van pompen: die verhindert dat het opgepompte water terugloopt in de put.

Een gesloten klep houdt het riool tegen, maar ook uw eigen afvalwater. De VMM benadrukt het: bij hevige regen kan de openbare riolering zo vol zijn dat het water van de woning niet meer kan afstromen. Duurt het onweer lang, dan stapelt het zich op achter de klep.

Leefmilieu Brussel raadt daarom aan de klep te combineren met een regenwaterput of een pomp. Voor kelders gaat het verder: een terugslagklep is volgens Leefmilieu Brussel niet altijd betrouwbaar; beter is het de rioolaansluitingen in de kelder af te sluiten en het water met een pomp naar de afvoer van het gelijkvloers te brengen.

Dat is het principe van een pompput of pompstation: het water uit de kelder wordt in een put opgevangen en naar een hoger punt gepompt. De SPW vraagt dat de afvoer boven het overstromingsniveau uitkomt en dat de stroomvoorziening hoog en droog zit. Ons artikel over pompstations legt uit hoe u ze dimensioneert.

In Brussel biedt Vivaqua, beheerder van de riolering, een begeleiding tegen overstromingen aan: een adviseur bekijkt de installatie en stelt omleiding van leidingen, pompen of terugslagkleppen voor. Op haar grondgebied kent de Stad Brussel onder voorwaarden een premie toe voor die diagnose en voor de werken. In Wallonië beveelt de SPW terugslagkleppen aan op de afvoeren van afvalwater. In Vlaanderen publiceert de VMM praktische fiches over terugslagkleppen en pompputten. Informeer vóór de werken bij uw gemeente of rioolbeheerder naar de regels voor de aansluiting op de riolering.

Spoor de lage punten op waarlangs het riool kan terugkomen: vloerputjes, toilet, douche en aansluitingen van toestellen in de kelder.

Ga na of u een terugslagklep hebt, waar ze zit en of u erbij kunt.

Laat ze regelmatig controleren en reinigen, volgens de richtlijnen van de fabrikant.

Test uw pompput vóór het onweersseizoen.

Zet huishoudtoestellen en waardevolle spullen in de kelder hoger.

Houd de gegevens van uw verzekeraar, uw gemeente en een hersteller die ook ’s nachts bereikbaar is bij de hand.

Breng uzelf niet in gevaar: rioolwater is besmet, draag laarzen en handschoenen. Schakel zo nodig de elektriciteit uit en zet ze pas weer aan na controle door een vakman. Zolang het riool onder druk staat, gebruikt u zo weinig mogelijk water in huis: het kan nergens heen. Noteer, zoals de SPW aanraadt, het hoogste waterpeil en neem foto’s. Verlucht en droog na afloop en controleer of het afvalwater weer normaal wegloopt.

In België dekt de brandverzekering van de woning natuurrampen, waaronder overstroming en terugstromend rioolwater, herinnert Assuralia. Wikifin (FSMA) wijst op een uitzondering: de verzekeraar mag weigeren het overlopen of terugstromen van de riolering te dekken als de woning gebouwd werd in een risicozone nadat die officieel als zodanig werd aangeduid. Lees uw voorwaarden na en meld het schadegeval zo snel mogelijk, met foto’s en een lijst van de beschadigde goederen.

Wij plaatsen, controleren en herstellen pompen en pompstations in heel België, en we plaatsen en onderhouden terugslagkleppen op de rioolaansluiting, in een inspectieput of in de kelder. Voor we een terugslagklep, een pomp of allebei voorstellen, bekijken we langs waar het water uw woning verlaat en langs waar het kan terugkomen. En als het riool midden in een onweer terugkomt, is onze noodservice 24 uur op 24 en 7 dagen op 7 bereikbaar op +32 4 325 10 02.